Το αεροσκάφος βρέθηκε στις 2 Ιουνίου, σε βάθος περίπου 600 μέτρων και σε απόσταση περίπου οκτώ χιλιομέτρων από τις ακτές του Σαν Χουάν στο Πουέρτο Ρίκο. Ο εντοπισμός έγινε με τη βοήθεια αυτόνομου υποβρύχιου οχήματος, εξοπλισμένου με σόναρ και κάμερες υψηλής ανάλυσης, το οποίο σάρωσε επί ημέρες τον βυθό της περιοχής.
Σύμφωνα με τους New York Times, στις πρώτες εικόνες διακρίνονταν καθαρά το λογότυπο της Pan Am, τμήματα της ατράκτου, το σύστημα προσγείωσης και τα παράθυρα της καμπίνας, ενώ μέρος του αεροσκάφους παραμένει εντυπωσιακά διατηρημένο.
Το δυστύχημα
Η πτήση, γνωστή και ως «Easter Special», είχε απογειωθεί από το Σαν Χουάν με προορισμό τη Νέα Υόρκη τη Μεγάλη Παρασκευή, στις 11 Απριλίου 1952.
Λιγότερο από εννέα λεπτά μετά την απογείωση, δύο από τους τέσσερις κινητήρες του Douglas DC-4 τέθηκαν εκτός λειτουργίας. Ο κυβερνήτης επιχείρησε να επιστρέψει στο αεροδρόμιο, όμως η συνεχής απώλεια ύψους τον ανάγκασε να πραγματοποιήσει αναγκαστική προσθαλάσσωση στον Ατλαντικό.
Και οι 69 επιβαίνοντες επέζησαν της πρόσκρουσης στη θάλασσα. Ωστόσο, λίγα λεπτά αργότερα το πίσω τμήμα του αεροσκάφους αποκολλήθηκε και η άτρακτος άρχισε να βυθίζεται.
Συνολικά 52 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, κυρίως από πνιγμό, ενώ 39 σοροί δεν βρέθηκαν ποτέ σε ένα δυστύχημα που σημάδεψε την ιστορία της πολιτικής αεροπορίας και οδήγησε σε σημαντικές αλλαγές στους κανόνες ασφαλείας των πτήσεων.
«Όταν είδαμε τις πρώτες φωτογραφίες, μείναμε άφωνοι» δήλωσε σε συνέντευξή του ο Τζος Γκέιτς, παρουσιαστής της εκπομπής Expedition Unknown του Discovery Channel, ο οποίος συμμετείχε στο εγχείρημα.
«Μου κόπηκε η ανάσα, γιατί αυτό που αντικρίσαμε ξεπερνούσε κάθε προσδοκία. Το αεροσκάφος είναι τόσο καλά διατηρημένο και το να βλέπεις το αλουμίνιο, που δεν διαβρώνεται, να λάμπει στον πυθμένα της θάλασσας ήταν πραγματικά συγκλονιστικό».
Η τραγωδία που άλλαξε τους κανόνες ασφαλείας
Το δυστύχημα αποτέλεσε σημείο καμπής για την πολιτική αεροπορία: Εκείνη την περίοδο δεν ήταν υποχρεωτικές οι ενημερώσεις ασφαλείας πριν από την απογείωση, ούτε υπήρχαν τυποποιημένες οδηγίες προς τους επιβάτες για το πώς πρέπει να αντιδράσουν σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
Μετά την τραγωδία υιοθετήθηκαν νέες διαδικασίες ασφαλείας, οι οποίες αποτέλεσαν τη βάση για τις ενημερώσεις που πραγματοποιούνται μέχρι σήμερα πριν από κάθε πτήση. «Πρόκειται για ένα δυστύχημα που αναδιαμόρφωσε θεμελιωδώς την αεροπορία όπως τη γνωρίζουμε σήμερα» δήλωσε ο Γκέιτς.
Ο εντοπισμός των συντριμμιών του Clipper Endeavor είχε εξελιχθεί σε προσωπική εμμονή για τον Ρας Μάθιους, πρόεδρο και συνιδρυτή του μη κερδοσκοπικού οργανισμού Air/Sea Heritage Foundation, ο οποίος διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην αποστολή.
Σε συνέντευξή του, ο Μάθιους εξήγησε ότι το σημείο όπου είχε βυθιστεί το αεροσκάφος βρίσκεται σε τόσο μεγάλο βάθος ώστε ήταν αδύνατο να φτάσουν εκεί δύτες. Οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες δυσκόλεψαν επίσης σημαντικά την επιχείρηση, ενώ, όπως είπε, η πανδημία του κορωνοϊού καθυστέρησε για χρόνια τις έρευνες. «Χρειάστηκε να περιμένουμε δύο χρόνια μέχρι να έχουμε την ευκαιρία μας», δήλωσε.
Αυτόνομο υποβρύχιο πραγματοποίησε σχεδόν 30 διαδρομές πάνω από την περιοχή, καταγράφοντας περισσότερες από 350.000 φωτογραφίες.
Η ερευνητική ομάδα ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να προχωρήσει στην ανέλκυση των συντριμμιών ή στην αναζήτηση ανθρώπινων λειψάνων από το σημείο.
