Το συνολικό κόστος των φορολογικών ελαφρύνσεων στην Ελλάδα ανήλθε το 2026 στα 26,29 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αύξηση κατά 3,41 δισ. ευρώ ή 14,9% σε σύγκριση με το 2025, όταν είχε διαμορφωθεί στα 22,88 δισ. ευρώ.
Τα στοιχεία περιλαμβάνονται στην Έκθεση Φορολογικών Δαπανών 2027, η οποία συνοδεύει τον κρατικό προϋπολογισμό. Στις φορολογικές δαπάνες εντάσσονται απαλλαγές, εκπτώσεις, μειωμένοι συντελεστές και ειδικές ρυθμίσεις που περιορίζουν τα φορολογικά έσοδα του κράτους, προσφέροντας ελαφρύνσεις σε συγκεκριμένες κατηγορίες πολιτών και δραστηριοτήτων.
Η αύξηση, ωστόσο, δεν κατανέμεται ισόρροπα μεταξύ των φορολογικών κατηγοριών. Το μεγαλύτερο μέρος της αφορά την ακίνητη περιουσία και τις μεταβιβάσεις ακινήτων, την ώρα που οι φορολογικές δαπάνες για επιχειρήσεις υποχωρούν κατά περίπου 900 εκατ. ευρώ.
Πού συγκεντρώνονται οι μεγαλύτερες φορολογικές ελαφρύνσεις
Η φορολογία κεφαλαίου αποτελεί τη μεγαλύτερη κατηγορία, με φορολογικές δαπάνες ύψους 12,08 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 3,01 δισ. ευρώ σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Από το ποσό αυτό, τα 6,85 δισ. ευρώ αφορούν εξαιρέσεις και μειώσεις στον Ειδικό Φόρο Ακινήτων. Οι απαλλαγές συνδέονται, μεταξύ άλλων, με ακίνητα κοινωφελών οργανισμών, όπως το Ίδρυμα «Σταύρος Νιάρχος», τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Μετανάστευσης και Ασύλου, καθώς και με την επένδυση του έργου διασύνδεσης Ελλάδας – Βουλγαρίας (IGB).
Παράλληλα, οι φορολογικές απώλειες από τον φόρο μεταβίβασης ακινήτων, την αναστολή ή μη επιβολή ΦΠΑ και φόρων υπεραξίας σε συγκεκριμένες συναλλαγές υπολογίζονται στα 4,70 δισ. ευρώ. Το ποσό εμφανίζεται σημαντικά αυξημένο σε σχέση με τα 2,43 δισ. ευρώ του 2025, με την άνοδο των αξιών στην αγορά ακινήτων να επηρεάζει και το σχετικό δημοσιονομικό κόστος.
Στην ίδια κατηγορία περιλαμβάνονται ελαφρύνσεις σε φόρους κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών, αλλά και απαλλαγές ή μειώσεις στον ΕΝΦΙΑ για συγκεκριμένες ομάδες, όπως ευάλωτα νοικοκυριά, κατοίκους της περιφέρειας και ιδιοκτήτες ακινήτων που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές ή διαθέτουν ασφαλισμένα κτίρια.
Αυξημένες ελαφρύνσεις για μισθωτούς και συνταξιούχους
Οι φορολογικές δαπάνες για τα φυσικά πρόσωπα ανέρχονται σε 6,10 δισ. ευρώ, έναντι 4,95 δισ. ευρώ το 2025, σημειώνοντας αύξηση κατά 1,16 δισ. ευρώ.
Το μεγαλύτερο μέρος αφορά τη βασική μείωση φόρου για εισοδήματα από μισθούς, συντάξεις και ατομική αγροτική δραστηριότητα. Το συγκεκριμένο μέτρο υπολογίζεται σε 4,16 δισ. ευρώ και αφορά 6,72 εκατομμύρια περιπτώσεις.
Συνολικά, οι φορολογικές ελαφρύνσεις για εισοδήματα από μισθωτή εργασία και συντάξεις φτάνουν τα 4,19 δισ. ευρώ, καλύπτοντας περίπου 7,07 εκατομμύρια περιπτώσεις. Στις υπόλοιπες ρυθμίσεις περιλαμβάνονται απαλλαγές για επιδόματα ανεργίας, άτομα με αναπηρία, ναυτικούς, φιλοδωρήματα, καθώς και εξαιρέσεις από το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα για επαγγελματίες.
ΦΠΑ και ειδικοί φόροι κατανάλωσης
Στον ΦΠΑ, το κόστος των φορολογικών ελαφρύνσεων διαμορφώνεται σε 1,13 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 123 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2025.
Η ιδιωτική εκπαίδευση συγκεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος, με 438,9 εκατ. ευρώ, ενώ ακολουθούν ο υπερμειωμένος συντελεστής 6% σε βασικά αγαθά, με κόστος 354,6 εκατ. ευρώ, και οι μειωμένοι κατά 30% συντελεστές ΦΠΑ στα νησιά του Αιγαίου, που αντιστοιχούν σε 167,1 εκατ. ευρώ.
Στους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, οι απαλλαγές και εξαιρέσεις υπολογίζονται σε 1,05 δισ. ευρώ. Από αυτά, 586 εκατ. ευρώ αφορούν ενεργειακά προϊόντα, όπως ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο και πετρέλαιο θέρμανσης, ενώ 463,5 εκατ. ευρώ σχετίζονται με την αιθυλική αλκοόλη και τα αλκοολούχα ποτά, κυρίως προϊόντα τοπικής παραγωγής.
Οχήματα, ασφάλιστρα και ψηφιακές συναλλαγές
Στον φόρο ταξινόμησης οχημάτων και στον φόρο κατανάλωσης καφέ, οι φορολογικές δαπάνες ανέρχονται σε 263,8 εκατ. ευρώ, με τα 221,5 εκατ. ευρώ να αφορούν υβριδικά αυτοκίνητα.
Οι ελαφρύνσεις στον φόρο ασφαλίστρων υπολογίζονται σε 594,2 εκατ. ευρώ, ενώ το κόστος στο ψηφιακό τέλος συναλλαγής φτάνει τα 82,74 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, στις λοιπές φορολογικές κατηγορίες καταγράφονται δαπάνες 23,4 εκατ. ευρώ, που αφορούν, μεταξύ άλλων, ειδικές εισφορές οχημάτων, διαφημίσεις στην τηλεόραση και τέλη κινητής τηλεφωνίας.
Μειωμένες οι φορολογικές ελαφρύνσεις για τις επιχειρήσεις
Σε αντίθεση με τις υπόλοιπες κατηγορίες, οι φορολογικές δαπάνες για επιχειρήσεις και νομικές οντότητες υποχωρούν. Το 2027 εκτιμώνται σε 4,91 δισ. ευρώ, από 5,80 δισ. ευρώ το 2025, καταγράφοντας μείωση κατά 897 εκατ. ευρώ.
Το μεγαλύτερο μέρος, ύψους 4,51 δισ. ευρώ, αφορά απαλλαγές από τη φορολόγηση επιχειρηματικών εισοδημάτων. Σε αυτές περιλαμβάνονται φορολογικά κίνητρα για επενδύσεις, εκπτώσεις δαπανών, απαλλαγές εσόδων και κερδών, καθώς και ευνοϊκές ρυθμίσεις για επιχειρηματικούς μετασχηματισμούς.
Η μείωση των ποσών δεν συνεπάγεται απαραίτητα την κατάργηση φορολογικών κινήτρων, καθώς μπορεί να συνδέεται με αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού του κόστους, τη λήξη συγκεκριμένων μέτρων ή διαφοροποιήσεις στις εκτιμήσεις.
Η έκθεση αποτυπώνει το δημοσιονομικό κόστος των φορολογικών παρεμβάσεων, χωρίς να αξιολογεί την αποτελεσματικότητά τους ή να προσδιορίζει με σαφήνεια τον βαθμό στον οποίο επιτυγχάνουν τους στόχους τους. Οι φορολογικές ελαφρύνσεις, σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών, αποτελούν εργαλεία για την ενίσχυση της ανάπτυξης, της απασχόλησης, της κοινωνικής μέριμνας, της έρευνας, του πολιτισμού και της αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής.
Πηγή: newmoney.gr















