Κρίσιμες οδηγίες για την ορθή διαχείριση του ελαιολάδου, από το χωράφι και το ελαιουργείο μέχρι την τελική του αποθήκευση, μοιράστηκε ο αναπληρωτής καθηγητής του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου (ΕΛΜΕΠΑ), Ελευθέριος Αλυσσανδράκης. Μιλώντας στην εκπομπή «Απογευματινή Ενημέρωση» του ραδιοφωνικού σταθμού ΘΕΜΑ ΚΡΗΤΗΣ 103,1, ο κ. Αλυσσανδράκης χτύπησε «καμπανάκι» για δύο μεγάλους εχθρούς της ποιότητας του εθνικού μας προϊόντος: τα ορυκτά έλαια (υδρογονάνθρακες) και τους πλαστικοποιητές, ουσίες που μπορούν να υποβαθμίσουν το προϊόν και να κλείσουν τις πόρτες των διεθνών αγορών.
Με τη νέα ελαιοκομική περίοδο να βρίσκεται σε εξέλιξη, ο καθηγητής εξήγησε με απλά λόγια πού κρύβονται αυτοί οι κίνδυνοι και πώς οι παραγωγοί μπορούν να προστατεύσουν τον «υγρό χρυσό» της Κρήτης.
Πώς μπαίνουν τα ορυκτά έλαια στο λάδι;
Τα ορυκτέλαια αποτελούν έναν από τους πιο συχνούς ρυπαντές και η επιμόλυνση μπορεί να συμβεί σε διάφορα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας. Σύμφωνα με τον κ. Αλυσσανδράκη, οι παραγωγοί πρέπει να προσέξουν ιδιαίτερα τα εξής:
- Μηχανήματα συγκομιδής: Τα λιπαντικά που χρησιμοποιούνται στα αλυσοπρίονα, στα ελαιοραβδιστικά και στα τρακτέρ είναι η κύρια πηγή υδρογονανθράκων.
- Φυτικά λιπαντικά: Είναι πλέον επιβεβλημένη η χρήση εγκεκριμένων, βιοδιασπώμενων φυτικών λιπαντικών (food-grade) για τα κοπτικά εργαλεία, ώστε τυχόν σταγόνες να μην μολύνουν τον ελαιόκαρπο.
Ο κίνδυνος των πλαστικοποιητών στην αποθήκευση
Οι πλαστικοποιητές (όπως οι φθαλικοί εστέρες) είναι χημικές ενώσεις που κάνουν τα πλαστικά πιο εύκαμπτα, όμως έχουν την ιδιότητα να μεταφέρονται πολύ εύκολα στα λιπαρά τρόφιμα, όπως το ελαιόλαδο. Ο κ. Αλυσσανδράκης υπογράμμισε τους κανόνες για ασφαλή αποθήκευση:
- Όχι σε ακατάλληλα πλαστικά: Το ελαιόλαδο δεν πρέπει ποτέ να αποθηκεύεται ή να μεταφέρεται σε πλαστικά δοχεία που δεν προορίζονται για τρόφιμα (π.χ. δοχεία από χημικά, πλαστικά βαρέλια γενικής χρήσης).
- Μόνο πιστοποιημένα υλικά: Επιτρέπεται αποκλειστικά η χρήση δοχείων και σωλήνων (στα ελαιουργεία) που φέρουν τη σχετική πιστοποίηση καταλληλότητας για λιπαρά τρόφιμα.
- Ιδανικά σε ανοξείδωτο ή γυαλί: Για τη μακροχρόνια φύλαξη στο σπίτι ή στην αποθήκη, τα ανοξείδωτα δοχεία και οι γυάλινες, σκουρόχρωμες φιάλες παραμένουν οι κορυφαίες και πιο ασφαλείς επιλογές.
Η σημασία των ορθών πρακτικών
Η ενημέρωση αυτή έρχεται σε μια περίοδο όπου η Περιφέρεια Κρήτης και το ΕΛΜΕΠΑ πραγματοποιούν στοχευμένες εκπαιδευτικές δράσεις σε όλο το νησί, στο πλαίσιο του έργου «Κρήτη Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026».
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρθηκε, η διατήρηση της εξαιρετικής ποιότητας του κρητικού ελαιολάδου και η απαλλαγή του από κάθε είδους χημικούς ρύπους δεν είναι απλά ζήτημα νομοθεσίας, αλλά το «διαβατήριο» για να κρατήσει το προϊόν τις υψηλές του προδιαγραφές και την εμπορική του αξία στις διεθνείς αγορές.
