Στην εκπομπή Μαμά, θέλω Τάμπλετ η Ροδούλα Καφτάκη ανέδειξε το θέμα του μέλλοντος της εργασίας, και έθιξε ερωτήματα για το πώς η τεχνητή νοημοσύνη θα επηρεάσει τα επαγγέλματα, ποιες νέες ειδικότητες θα χρειαστούν και ποιος θα είναι ο ρόλος όχι μόνο των τεχνολογικών επιστημών, αλλά και των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών.
Καλεσμένος της εκπομπής ο Κωνσταντίνος Κότιος σύμβουλος εκπαίδευσης και καριέρας και ιδρυτής της LABORA που βοηθάει τους νέους να βρουν τον επαγγελματικό δρόμο τους.
Όπως εξήγησε ο κ. Κότιος, η νέα εποχή θα αλλάξει όλα τα επαγγέλματα. Τίποτα δεν θα μείνει ανεπηρέαστο από την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης, Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει τον τρόπο που εργαζόμαστε, μαθαίνουμε και επικοινωνούμε. Η μεγάλη πρόκληση δεν είναι μόνο ποια επαγγέλματα θα δημιουργηθούν ή ποια θα αλλάξουν, αλλά και πώς ο άνθρωπος θα μπορέσει να αξιοποιήσει τη νέα τεχνολογία με υπευθυνότητα, κριτική σκέψη και σωστή προετοιμασία.
Νομοθεσία, ηθική και κανόνες για την τεχνητή νοημοσύνη
Η κα. Καφτάκη έθεσε το ερώτημα αν η τεχνητή νοημοσύνη θα χρειαστεί ένα νέο πλαίσιο νόμων και κανόνων, αλλά και ποιοι επαγγελματίες θα αναλάβουν να αντιμετωπίσουν τα ζητήματα ηθικής και ευθύνης που δημιουργούνται. Ο κ. Κότιος επισήμανε ότι στο μέλλον θα είναι ιδιαίτερα σημαντικοί οι επαγγελματίες που θα μπορούν να συνδυάσουν τη γνώση της τεχνολογίας με τις ανθρωπιστικές επιστήμες. Όπως ανέφερε, θα χρειαστούν δικηγόροι με κατανόηση της λειτουργίας της τεχνητής νοημοσύνης, ειδικοί ψηφιακής ηθικής και επιστήμονες που θα συμμετέχουν στη δημιουργία κανονισμών και νομοθετικών πλαισίων. Τα ζητήματα που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν αφορούν την προστασία προσωπικών δεδομένων, την ευθύνη των αλγορίθμων και τα όρια της χρήσης των νέων τεχνολογιών.
Η γλώσσα στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης: ο ρόλος φιλολόγων και γλωσσολόγων
Η κα. Καφτάκη ανέδειξε τη σημασία των ανθρωπιστικών επιστημών και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο επαγγέλματα που συνδέονται με τη γλώσσα θα έχουν ρόλο στην εποχή των γλωσσικών μοντέλων. Ο κ. Κότιος εξήγησε ότι οι φιλόλογοι και οι γλωσσολόγοι θα έχουν σημαντική θέση, καθώς η κατανόηση της ανθρώπινης γλώσσας και επικοινωνίας είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη και τον έλεγχο των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης.
Ψυχολογία και ψυχική υγεία: η ανθρώπινη πλευρά της τεχνολογίας
Η κα. Καφτάκη αναφέρθηκε στην ολοένα μεγαλύτερη παρουσία της τεχνολογίας στη ζωή μας και στο κοινωνικό ζήτημα της ψηφιακής απομόνωσης, επισημαίνοντας ότι, παρά την ψηφιακή σύνδεση, οι άνθρωποι εξακολουθούν να έχουν ανάγκη την ανθρώπινη επαφή. Ο κ. Κότιος τόνισε ότι η ανάγκη για ψυχολόγους και ειδικούς ψυχικής υγείας θα ενισχυθεί στο μέλλον, καθώς η σχέση ανθρώπου και τεχνολογίας δημιουργεί νέες προκλήσεις. Οι επαγγελματίες αυτοί θα έχουν σημαντικό ρόλο στην ψυχική υγεία, στην κατανόηση της ανθρώπινης συμπεριφοράς, στη διαχείριση των συναισθημάτων και στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της ψηφιακής ζωής.
Μηχανικοί και έξυπνα συστήματα στην καθημερινή ζωή
Η κα. Καφτάκη έθεσε επίσης το ζήτημα του ρόλου των μηχανικών στη νέα εποχή της τεχνολογίας, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη δεν αφορά μόνο το λογισμικό, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται οι χώροι, τα κτίρια και οι υποδομές του μέλλοντος. Ο κ. Κότιος εξήγησε ότι οι μηχανικοί θα έχουν καθοριστική συμμετοχή στην ανάπτυξη έξυπνων συστημάτων, όπως τα έξυπνα σπίτια, τα έξυπνα κτίρια και οι σύγχρονες υποδομές, όπου συνδυάζονται αισθητήρες, αυτοματισμοί, δίκτυα και τεχνητή νοημοσύνη.
Στον τομέα αυτό θα συνεργάζονται διαφορετικές ειδικότητες, όπως ηλεκτρολόγοι μηχανικοί, μηχανολόγοι μηχανικοί και πολιτικοί μηχανικοί, οι οποίοι θα συμβάλλουν στον σχεδιασμό ασφαλών, ενεργειακά αποδοτικών και λειτουργικών κτιρίων και πόλεων. Οι πολιτικοί μηχανικοί ειδικότερα θα έχουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη των υποδομών του μέλλοντος, στην αξιοποίηση νέων τεχνολογιών για τον σχεδιασμό και την κατασκευή έργων, καθώς και στη δημιουργία πιο έξυπνων και βιώσιμων πόλεων. Η νέα εποχή απαιτεί συνεργασία μεταξύ μηχανικών, πληροφορικών και άλλων επιστημόνων, ώστε η τεχνολογία να μετατρέπεται σε λύσεις που βελτιώνουν την καθημερινή ζωή.
Ιατρική τεχνολογία: όταν η επιστήμη συνεργάζεται με την τεχνητή νοημοσύνη
Η κα. Καφτάκη έθεσε το παράδειγμα της ιατρικής και της ρομποτικής χειρουργικής, αναρωτώμενη πώς διαφορετικοί επιστημονικοί κλάδοι θα συνεργαστούν για τη δημιουργία νέων τεχνολογικών λύσεων. Ο κ. Κότιος απάντησε ότι η ανάπτυξη τέτοιων συστημάτων απαιτεί διεπιστημονικές ομάδες, στις οποίες συνεργάζονται γιατροί, βιολόγοι, πληροφορικοί και μηχανικοί. Όπως εξήγησε, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει στην ανάλυση εξετάσεων, στην έγκαιρη πρόβλεψη ασθενειών και στη βελτίωση της διάγνωσης, όμως δεν αντικαθιστά τον γιατρό. Αντίθετα, λειτουργεί ως ένα ισχυρό εργαλείο που ενισχύει την ανθρώπινη γνώση και βοηθά τον επαγγελματία υγείας να λαμβάνει καλύτερες αποφάσεις.
Εκπαίδευση: η τεχνολογία ως εργαλείο και όχι ως αντικατάσταση του ανθρώπου
Η κα. Καφτάκη αναφέρθηκε στον ρόλο των εκπαιδευτικών στο μέλλον και στο κατά πόσο η τεχνολογία μπορεί να αντικαταστήσει την ανθρώπινη σχέση στη μάθηση. Ο κ. Κότιος υπογράμμισε ότι η εκπαίδευση δεν είναι μόνο μετάδοση πληροφοριών, αλλά κυρίως σχέση, καθοδήγηση και ανάπτυξη της προσωπικότητας του μαθητή. Οι εκπαιδευτικοί του μέλλοντος θα χρειαστεί να αξιοποιούν τα εργαλεία της τεχνητής νοημοσύνης, διατηρώντας όμως τον ανθρώπινο χαρακτήρα της εκπαίδευσης.
Φροντίδα ηλικιωμένων και κοινωνικά επαγγέλματα
Η κα. Καφτάκη έθεσε το ζήτημα των κοινωνικών αναγκών που δημιουργούνται από τις δημογραφικές αλλαγές και την ανάγκη περισσότερης φροντίδας για τον ηλικιωμένο πληθυσμό. Ο κ. Κότιος ανέφερε ότι θα αυξηθεί η ανάγκη για ειδικούς φροντίδας ηλικιωμένων, επαγγελματίες υγείας και ανθρώπους που παρέχουν κοινωνική και συναισθηματική υποστήριξη. Όπως εξήγησε, παρότι η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει μέσω νέων εργαλείων και ρομποτικών εφαρμογών, η ανθρώπινη παρουσία και η συντροφικότητα παραμένουν απαραίτητες.
Περιβάλλον και βιώσιμη ανάπτυξη
Η κα. Καφτάκη αναφέρθηκε στις συζητήσεις γύρω από τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης και στο γεγονός ότι η τεχνολογία δημιουργεί νέες προκλήσεις αλλά και νέες ανάγκες. Ο κ. Κότιος τόνισε ότι στο μέλλον θα χρειαστούν περιβαλλοντικοί επιστήμονες, ειδικοί βιώσιμης ανάπτυξης και επαγγελματίες που θα αναζητούν λύσεις για τη μείωση των επιπτώσεων της τεχνολογίας στο περιβάλλον.
Η σημαντικότερη δεξιότητα του μέλλοντος: η ικανότητα να μαθαίνουμε συνεχώς
Η κα. Καφτάκη έκλεισε τη συζήτηση θέτοντας το ερώτημα για το ποια είναι η σημαντικότερη συμβουλή που μπορούν να δώσουν οι ειδικοί στους νέους και στους γονείς που προσπαθούν να προετοιμάσουν τα παιδιά για έναν κόσμο που αλλάζει συνεχώς.
Ο κ. Κότιος τόνισε ότι δεν υπάρχει πλέον ένα «σίγουρο επάγγελμα» για το μέλλον, καθώς όλα τα επαγγέλματα θα μετασχηματιστούν. Η σημαντικότερη δεξιότητα θα είναι η ικανότητα να μαθαίνουμε συνεχώς. Η νοοτροπία συνεχούς ανάπτυξης (growth mindset), η προσαρμοστικότητα, η κριτική σκέψη, η δημιουργικότητα και η συνεργασία θα αποτελέσουν τα βασικά εφόδια του ανθρώπου της νέας εποχής.
Η Ροδούλα Καφτάκη ολοκλήρωσε τη συζήτηση υπογραμμίζοντας ότι η πρόκληση του μέλλοντος δεν είναι μόνο η τεχνολογική εξέλιξη, αλλά ο τρόπος με τον οποίο ο άνθρωπος θα επιλέξει να την αξιοποιήσει. Όπως ανέδειξε μέσα από τα ερωτήματα που έθεσε, η τεχνητή νοημοσύνη δεν αφορά μόνο νέα εργαλεία και επαγγέλματα, αλλά και την ανάγκη για υπεύθυνους, δημιουργικούς και προσαρμοστικούς ανθρώπους, που θα μπορούν να συνδυάζουν τη γνώση της τεχνολογίας με τις ανθρώπινες αξίες.
Μπορείτε να ακούσετε ολόκληρη την συνέντευξη πατώντας εδώ.
Ακούστε όλα τα προηγούμενα επεισόδια της εκπομπής “Μαμά θέλω Tablet” με την Ροδούλα Καφτάκη στον Θέμα Κρήτης 103.1 πατώντας εδώ.
Η Ροδούλα Καφτάκη είναι εκπαιδευτικός Πληροφορικής εξειδικευμένη στην ψηφιακή ασφάλεια, συγγραφέας του βιβλίου «Μαμά,θέλω Tablet», δημόσια ομιλήτρια και δημιουργός του Safe Kids Project.
