Ο Λευτέρης Παπαγιαννάκης, διευθυντής του Ελληνικού Συμβουλίου για τους Πρόσφυγες, μιλά για το νέο Κοινό Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, που τέθηκε σε ισχύ στις 12 Ιουνίου, το οποίο αλλάζει ριζικά το πλαίσιο διαχείρισης των μεταναστευτικών ροών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με σημαντικές επιπτώσεις για την Ελλάδα και ιδιαίτερα για την Κρήτη.
Μιλώντας στο Θέμα Κρήτης 103.1 και στην εκπομπή «Πίσω Σελίδες» με τον Μάριο Διονέλλη, επισημαίνει πως το νέο σύστημα εισάγει διαφοροποιημένες διαδικασίες εξέτασης αιτημάτων ασύλου, με ταχύτερες ή πιο αργές ροές επεξεργασίας ανάλογα με το προφίλ του αιτούντος, καθώς και δυνατότητα παρατεταμένης διοικητικής κράτησης έως 12 εβδομάδες.
Όπως είπε, στην πράξη, η Κρήτη εμφανίζεται απροετοίμαστη για την εφαρμογή του νέου πλαισίου, καθώς δεν διαθέτει κατάλληλες δομές υποδοχής ή φιλοξενίας, προσθέτοντας πως το Υπουργείο εξετάζει λύσεις προσωρινής μεταφοράς μεταναστών προς το Βόρειο Αιγαίο εντός λίγων ημερών, όμως ο σχεδιασμός αυτός προκαλεί ήδη αντιδράσεις από νησιά που φιλοξενούν ήδη υπερφορτωμένα κέντρα υποδοχής. Παράλληλα, η συζήτηση για τη δημιουργία μόνιμων δομών στην Κρήτη παραμένει σε εκκρεμότητα εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα.
Ο ίδιος τόνισε πως οι τοπικές αρχές και φορείς ζητούν σαφείς προδιαγραφές για τη λειτουργία των δομών, τη στελέχωση και τη χρηματοδότηση, οι οποίες μέχρι στιγμής δεν έχουν δοθεί επαρκώς και σημείωσε πως η αποχώρηση πολλών ΜΚΟ από τη διαχείριση χώρων φιλοξενίας και οι γνωστές ελλείψεις σε ιατρικό και διοικητικό προσωπικό εντείνουν τις δυσκολίες, ενώ η εμπειρία προηγούμενων κέντρων δείχνει σοβαρά λειτουργικά προβλήματα.
Παράλληλα προειδοποιεί ότι χωρίς ολοκληρωμένο σχεδιασμό, οι συνθήκες μπορεί να οδηγήσουν σε εντάσεις και κοινωνικές συγκρούσεις, όπως έχει συμβεί στο παρελθόν σε άλλες δομές ενώ υπογραμμίζεται ότι την ευθύνη για τον συντονισμό και την υλοποίηση ενός λειτουργικού συστήματος φέρουν αποκλειστικά οι κρατικοί μηχανισμοί.
Τέλος ανέφερε πως σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο μηχανισμός αλληλεγγύης παραμένει προαιρετικός, ενώ η Ελλάδα συνεχίζει να διαδραματίζει ρόλο χώρας πρώτης υποδοχής, εν μέσω αυξημένων μεταναστευτικών πιέσεων που συνδέονται με τις διεθνείς γεωπολιτικές αστάθειες και τις συνεχιζόμενες ένοπλες συγκρούσεις.
