Μια διαφορετική εικόνα του θαλάσσιου πλούτου, αλλά και των προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο βυθός του Ηρακλείου, θα έχουν την ευκαιρία να δουν από κοντά οι πολίτες, μέσα από μια ξεχωριστή δράση που πραγματοποιείται σήμερα στις 5:30 το απόγευμα στο Cafe Marina. Με αφορμή τη συγκεκριμένη δράση, ο διευθυντής του Εργαστηρίου Παράκτιας Θαλάσσιας Έρευνας, Νίκος Καμπάνης, μίλησε στο Θέμα Κρήτης και στην εκπομπή «Έχουμε Θέμα». Με τη βοήθεια ενός μικρού υποβρύχιου ρομπότ, θα μεταδοθούν σε πραγματικό χρόνο εικόνες από τον βυθό της περιοχής, δίνοντας τη δυνατότητα στο κοινό να παρακολουθήσει τι πραγματικά συμβαίνει κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Ο κ. Καμπάνης εξηγεί ότι η δράση έχει στόχο να αναδείξει το έργο του Εργαστηρίου Παράκτιας Θαλάσσιας Έρευνας και να φέρει την τοπική κοινωνία πιο κοντά στα ζητήματα του θαλάσσιου και παράκτιου περιβάλλοντος, ιδιαίτερα σε μια πόλη όπως το Ηράκλειο, που βρίσκεται αντιμέτωπη με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και τις πιέσεις που δέχεται το θαλάσσιο οικοσύστημα. Η πρωτοβουλία προέκυψε μέσα από συζητήσεις με τη Μάρα Παναγιουτάκη και υλοποιείται με τη συνεργασία του Οργανισμού Λιμένος Ηρακλείου και του Λιμενικού Ταμείου. Στην εκδήλωση θα βρίσκεται ο ίδιος ο κ. Καμπάνης, ο οποίος θα παρουσιάσει το παράκτιο περιβάλλον και θα σχολιάζει σε πραγματικό χρόνο τις εικόνες που θα μεταδίδονται από το υποβρύχιο ρομπότ.
Οι πιέσεις που δέχεται ο βυθός
Ο κ. Καμπάνης αναφέρει ότι η εικόνα που θα καταγραφεί από το ρομπότ δεν αφορά μόνο την ομορφιά του υποθαλάσσιου κόσμου, αλλά και τα προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί τα τελευταία χρόνια, όπως η υποβάθμιση και η ερημοποίηση του βυθού, η απώλεια βραχωδών ενδιαιτημάτων που είναι απαραίτητα για την αναπαραγωγή των ψαριών, αλλά και η υπεραλίευση.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στην παρουσία εισαγόμενων ειδών, όπως ο λαγοκέφαλος. Όπως εξηγεί ο κ. Καμπάνης, η αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας, ως αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής, δημιουργεί ευνοϊκότερες συνθήκες για την εξάπλωση του συγκεκριμένου είδους.
Παράλληλα, η ανθρώπινη δραστηριότητα επιβαρύνει το πρόβλημα, καθώς η υπεραλίευση μεγάλων θηρευτών, όπως ο ροφός, η σφυρίδα, ο τόνος και το μαγιάτικο, μειώνει τους φυσικούς ελεγκτές του λαγοκέφαλου και ευνοεί την εξάπλωσή του. Γι’ αυτό και οι ειδικοί επισημαίνουν ότι χρειάζεται ενημέρωση και προσοχή, χωρίς όμως πανικό απέναντι στην παρουσία του είδους.
Από την έρευνα στις λύσεις
Το Εργαστήριο Παράκτιας Θαλάσσιας Έρευνας δεν περιορίζεται στην καταγραφή των προβλημάτων, αλλά συμβάλλει στην αναζήτηση και τον σχεδιασμό λύσεων, φέρνοντας παράλληλα την επιστημονική έρευνα πιο κοντά στην κοινωνία.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους νέους, καθώς η επαφή τους με την εφαρμοσμένη επιστήμη και την έρευνα πεδίου μπορεί να ανοίξει νέους δρόμους και στον επαγγελματικό τους προσανατολισμό. Παράλληλα, το Εργαστήριο επιδιώκει τη συνεχή επικοινωνία με τις τοπικές κοινωνίες, καθώς η ενημέρωση και η συμμετοχή των πολιτών θεωρούνται βασικές προϋποθέσεις για την επιτυχία των παρεμβάσεων.
Βασικό αντικείμενο του Εργαστηρίου είναι η παράκτια ωκεανογραφία και η αντιμετώπιση της διάβρωσης των ακτών, ενώ παράλληλα συμβάλλει στον σχεδιασμό και την επιστημονική τεκμηρίωση τεχνικών παρεμβάσεων, όπως η θωράκιση των λιμενοβραχιόνων στον Κούλε. Ως Παρατηρητήριο Ακτών της Περιφέρειας Κρήτης συνεργάζεται με Δήμους και τοπικούς φορείς, παρέχοντας επιστημονική καθοδήγηση.
Όσον αφορά τον Κόλπο Δερματά, το Εργαστήριο είχε πραγματοποιήσει τις πρώτες διερευνήσεις, ωστόσο, λόγω του χρόνου που έχει μεσολαβήσει, θεωρείται αναγκαία η επικαιροποίηση των σχετικών μελετών.
Η σημερινή δράση στο Cafe Marina φιλοδοξεί να φέρει τον βυθό του Ηρακλείου πιο κοντά στους ανθρώπους της πόλης και να αναδείξει τη σημασία της προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος μέσα από τη γνώση, την ενημέρωση και την ενεργή συμμετοχή της κοινωνίας. Παράλληλα, οι πολίτες καλούνται να καταθέσουν τις προτάσεις τους για το όνομα του μικρού υποβρύχιου ρομπότ που θα τους «ξεναγήσει» στον βυθό του Ηρακλείου.
