Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή μυρίζει «μπαρούτι» παρόλο που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την παράταση της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Η παράταση ήρθε λίγες ώρες αφότου είχε απειλήσει να συνεχίσει τους βομβαρδισμούς εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία πριν από τη λήξη της εκεχειρίας την επόμενη ημέρα.
Μέχρι στιγμής πάντως δεν υπάρχουν ενδείξεις για επανέναρξη των ειρηνευτικών συνομιλιών. «Δεν υπάρχει χρονοδιάγραμμα για τον πόλεμο με το Ιράν», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Τραμπ, ανοίγοντας ωστόσο παράθυρο σε νέο γύρο συνομιλιών ακόμη και την Παρασκευή.
Από την πλευρά της, η Τεχεράνη φαίνεται να δηλώνει ανοιχτή στην επανεκκίνηση των συνομιλιών μόνο εάν η Ουάσιγκτον άρει τον ναυτικό αποκλεισμό που επιβάλλει στο Ιράν.
Την κατάσταση περιπλέκει η κατάσχεση δύο πλοίων, τα οποία δέχτηκαν επίθεση από τους Φρουρούς της Επανάστασης στις 22 Απριλίου. Η κίνηση αυτή υποβαθμίζεται από τον Λευκό Οίκο με την Καρολάιν Λέβιτ να δηλώνει πως δεν παραβιάζει την εκεχειρία γιατί τα πλοία δεν ήταν αμερικανικά ή ισραηλινά.
Παράλληλα, οι επιθέσεις αυτές, σημειώνουν οι αναλυτές του αμερικανικού think tank, υποδεικνύουν ότι ο διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης, Αχμάντ Βαχίντι, αφενός χρησιμοποιήσει τον έλεγχο επί του στενού ως ένα μέσο για να επιβληθεί στους εχθρούς του εντός του καθεστώτος, διαμορφώνοντας την διαπραγματευτική θέση της Τεχεράνης, αφετέρου είναι πρόθυμος να βάλει τέλος στις συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ρισκάροντας με στρατιωτική απάντηση από την πλευρά της Ουάσιγκτον.
Τα πιθανά σενάρια
Με βάση όλα αυτά, και δεδομένου ότι και οι δύο πλευρές έχουν απειλήσει με κλιμάκωση σε περίπτωση που οι συνομιλίες καταρρεύσουν εντελώς, η επανέναρξη των εχθροπραξιών παραμένει πιθανή.
Αυτή τη στιγμή είμαστε στο μηδέν καθώς ο Τραμπ δεν θέλει να άρει τον ναυτικό αποκλεισμό και οι Ιρανοί δεν θα θέλουν να πάνε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων προτού αρθεί ο αποκλεισμός, όπως το έθεσε ο Αλί Βάεζ του International Crisis Group. «Αυτή η δυναμική δεν αλλάζει εύκολα», τόνισε.
Πιθανό επίσης θεωρείται να δούμε τις δύο πλευρές να συμφωνούν σε ένα ασαφές πλαίσιο– γεμάτο παγίδες και άλυτα προβλήματα- που θα καθοδηγήσει τις διαπραγματεύσεις το επόμενο διάστημα με στόχο μια μελλοντική συμφωνία.
«Θα έδειχνε την κατεύθυνση του ταξιδιού χωρίς να καθορίζει κάποια συγκεκριμένη λύση», σύμφωνα με τον Βάεζ. «Για να επιτευχθεί μια τελική συμφωνία, τις δύο πλευρές δεν μπορεί να χωρίζει σε τόσο μεγάλη απόσταση».
Αντίστοιχα, θα μπορούσαμε να πάμε σε μια μόνιμη κατάσταση αβεβαιότητας με το Ιράν να παραμένει υπό ναυτικό αποκλεισμό από τις ΗΠΑ μέχρις ότου βαρεθεί η μία από τις δύο πλευρές- κάτι που θα συνεχίσει να «στραγγαλίζει» την ιρανική οικονομία.
Ο Τραμπ υποστήριξε τη Δευτέρα ότι ο ναυτικός αποκλεισμός «καταστρέφει το Ιράν» καθώς χάνει 500 εκατ. δολάρια την ημέρα. Αλλά ούτε ο Αμερικανός πρόεδρος έχει πολύ χρόνο καθώς ένα συνεχιστεί ο αποκλεισμός, η Τεχεράνη θα συνεχίζει να κρατάει κλειστά τα Στενά του Ορμούζ, επηρεάζοντας τις τιμές των καυσίμων σε μια ευαίσθητη φάση για την Αμερική καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.
Και όχι μόνο αυτό, εάν συνεχιστεί ο ναυτικός αποκλεισμός του Ιράν, ακόμη και αν παραταθεί η εκεχειρία, υπάρχει επίσης ο κίνδυνος νέας κλιμάκωσης, όπως εκτίμησε ο Ντάνι Κιτρινόβιτς, πρώην αξιωματικός των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών με εξειδίκευση στο Ιράν και αναλυτής του Atlantic Council.
«Εάν ο αποκλεισμός είναι επιτυχής, τότε οι Ιρανοί θα αυξήσουν την πίεση και τα προβλήματα στην παγκόσμια οικονομία, με επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια, και τότε η κλιμάκωση είναι σχεδόν αναπόφευκτη», ανέφερε χαρακτηριστικά. «Και η κλιμάκωση θα γίνει πολύ γρήγορα, με πολύ δραματικό τρόπο και θα συνεχιστεί από το σημείο όταν σταμάτησαν τον πόλεμο», πρόσθεσε.
ΠΗΓΗ: ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ
