Η Citigroup εξετάζει την πορεία της ελληνικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας μέχρι το 2030, επισημαίνοντας ότι το ισοζύγιο προσφοράς και ζήτησης, οι διαμορφωτές τιμών και οι τεχνικοί περιορισμοί του συστήματος οδηγούν σε μια αγορά πιο «σφιχτή» και ασταθή σε σχέση με τη Δυτική Ευρώπη.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η ενεργειακή μετάβαση της Ελλάδας έχει επιταχυνθεί σημαντικά: ο λιγνίτης αποσύρεται σταδιακά, ενώ μειώνεται και η χρήση παλαιότερων μονάδων πετρελαίου και φυσικού αερίου. Τη θέση τους καταλαμβάνουν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, οι οποίες πλέον καλύπτουν πάνω από το μισό της παραγωγής και συνεχίζουν να αυξάνονται. Ωστόσο, αυτή η μεταβολή δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη ενίσχυση της εφεδρικής ισχύος, καθώς η ζήτηση αυξάνεται ήπια και η διαθέσιμη ελεγχόμενη παραγωγή μειώνεται, δημιουργώντας πιέσεις στην ασφάλεια εφοδιασμού.
Παρότι η διείσδυση των ΑΠΕ ενισχύεται, το φυσικό αέριο εξακολουθεί να παίζει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση των τιμών χονδρικής για το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου. Η περιορισμένη ευελιξία του συστήματος, σε συνδυασμό με την αστάθεια της παραγωγής από ΑΠΕ, δεν επιτρέπει τη σταθερή μείωση των τιμών. Αντίθετα, οδηγεί σε έντονες διακυμάνσεις μέσα στην ημέρα και σε περιόδους υπερπροσφοράς που δεν μπορούν εύκολα να απορροφηθούν.
Η Citi σημειώνει επίσης ότι οι στόχοι ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας φαίνεται όχι μόνο να επιτυγχάνονται αλλά πιθανόν και να ξεπερνιούνται, λόγω του μεγάλου αριθμού έργων που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη. Παρ’ όλα αυτά, η αύξηση των ΑΠΕ δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε χαμηλότερες τιμές, καθώς η έλλειψη αποθήκευσης και ευελιξίας οδηγεί συχνά σε περικοπές παραγωγής και σε ώρες μηδενικών ή ακόμη και αρνητικών τιμών, χωρίς να μειώνεται ουσιαστικά το συνολικό κόστος της αγοράς.
Ένας ακόμη περιορισμός αφορά τις εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας. Οι διασυνδέσεις με γειτονικές χώρες συχνά φτάνουν σε κορεσμό όταν υπάρχει υψηλή παραγωγή από ΑΠΕ, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα απορρόφησης πλεονάζουσας ενέργειας. Οι σημαντικές επεκτάσεις των διασυνδέσεων αναμένονται μετά το 2030, αφήνοντας έτσι μεσοπρόθεσμα την αγορά με περιορισμένα εργαλεία εξισορρόπησης.
Συνολικά, η Citi εκτιμά ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να χαρακτηρίζεται από τιμές ηλεκτρικής ενέργειας που παραμένουν υψηλές και πιο ευμετάβλητες σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη, λόγω της εξάρτησης από το φυσικό αέριο, των περιορισμένων εξαγωγικών δυνατοτήτων και της ανεπαρκούς ευελιξίας του συστήματος.
Όσον αφορά τη ΔΕΗ, η ανάλυση τονίζει ότι η εικόνα της έκθεσής της στην αγορά είναι πιο σύνθετη από ό,τι φαίνεται αρχικά. Σε καθαρά λειτουργικό επίπεδο, η εταιρεία φαίνεται να έχει μεγαλύτερη έκθεση στη ζήτηση παρά στην παραγωγή, κάτι που υποδηλώνει εξάρτηση από τη χονδρική αγορά για την κάλυψη αναγκών. Ωστόσο, όταν ληφθούν υπόψη οι συμβάσεις, οι προθεσμιακές πράξεις και η αντιστάθμιση κινδύνου, η πραγματική οικονομική της θέση είναι θετικά συνδεδεμένη με τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Καθώς σταδιακά λήγουν οι συμφωνίες αντιστάθμισης και τα σταθερά τιμολόγια, η κερδοφορία της ΔΕΗ αναμένεται να επηρεάζεται όλο και περισσότερο από τις τιμές spot της αγοράς. Παράλληλα, επειδή ένα μεγάλο ποσοστό πελατών παραμένει σε κυμαινόμενα τιμολόγια, οι μεταβολές στις τιμές χονδρικής μεταφέρονται άμεσα στα έσοδα, περιορίζοντας τον κίνδυνο.
Η Citi καταλήγει ότι σε ένα περιβάλλον όπου οι τιμές παραμένουν δομικά υψηλές και η αγορά παραμένει περιορισμένη σε ευελιξία, η ΔΕΗ βρίσκεται σε σχετικά ευνοϊκή θέση. Το βασικό ρίσκο για την εταιρεία θα ήταν μια μακροχρόνια αποκλιμάκωση των τιμών χονδρικής, κάτι που αυτή τη στιγμή δεν αποτελεί το βασικό σενάριο της αγοράς.
Πηγή: capital.gr
