Εντός στόχων έκλεισαν οι δημόσιες επενδύσεις – Έρχεται μεγάλη υπέρβαση και στο πλεόνασμα το 2025

Οι δημόσιες επενδύσεις έδωσαν το πρώτο θετικό μήνυμα για το κλείσιμο του 2025 πετυχαίνοντας μέχρι και το τέλος του Δεκεμβρίου το 100.8% του στόχου, κάνοντας συνολικές δαπάνες 14,6 δισ. ευρώ για τα έργα του ΤΑΑ αλλά και το βασικό πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, δηλαδή τα έργα που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΣΠΑ και τα έργα που χρηματοδοτούνται από αμιγώς εθνικούς πόρους. 

Ειδικότερα, με βάση τα στοιχεία του ΥΠΕΘΟ, απορροφήθηκαν: στο εθνικό σκέλος 2,85 δισ. ευρώ, στο συγχρηματοδοτούμενο από το ΕΣΠΑ σκέλος έγιναν δαπάνες 6,86 δισ. ευρώ και από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έγιναν δαπάνες ύψους 4,9 δισ. ευρώ.

Το σκέλος των εσόδων

Στο δημοσιονομικό σκέλος, αφού καλύφθηκε η υστέρηση κατά 600 εκατ. ευρώ που καταγράφονταν στα έσοδα του ΠΔΕ μέχρι και το τέλος του Νοεμβρίου, τώρα αναμένεται να αρχίσουν να αυξάνονται με ταχύτερους ρυθμούς τα φορολογικά έσοδα, για το τρίμηνο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου

Μόνο από τη φοροδιαφυγή αναμένεται να έχουμε αύξηση κατά 750-800 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2024, δείχνοντας ότι η όλη προσπάθεια έχει καλύτερα του αναμενομένου αποτελέσματα, δημιουργώντας παράλληλα δημοσιονομικό χώρο για νέες ελαφρύνσεις. Το 11μηνο, υπάρχουν ήδη εκτιμήσεις ότι τα επιπλέον έσοδα από φοροδιαφυγή αυξάνονται κατά 550-580 εκατ. ευρώ. Με δεδομένο ότι ο Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος είναι μήνες υψηλής κατανάλωσης, η υπέρβαση των εσόδων από φοροδιαφυγή μπορεί να φτάσει και τα 800 εκατ. ευρώ. Μάλιστα το ΥΠΕΘΟ έχει ήδη θεσμοθετήσει την επέκταση των εντατικών ελέγχων με την χρήση σύγχρονης τεχνολογίας στη διακίνηση καυσίμων και καπνικών προϊόντων, με εκτίμηση για επιπλέον είσπραξη τελών και φόρων ύψους 500 εκατ. ευρώ.

Η ετήσια αύξηση των εσόδων από φοροδιαφυγή έχει το ειδικό χαρακτηριστικό να δημιουργεί νέο δημοσιονομικό χώρο, ο οποίος μάλιστα λειτουργεί μειωτικά για την οροφή αύξησης των δαπανών, δίνοντας περιθώριο για νέες ελαφρύνσεις. Προς το παρόν, το οικονομικό επιτελείο κρατά κλειστά τα χαρτιά του, για ενδεχόμενα νέα μέτρα μέσα στο 2026. Ωστόσο, οι χρονικές περίοδοι στις οποίες είναι πιθανό να ανακοινωθούν νέα μέτρα είναι δύο: τον Απρίλιο, οπότε και θα πιστοποιηθούν από την Eurostat τα στοιχεία για τη δημοσιονομική πορεία της Ελλάδας το 2025 και η ΔΕΘ του επόμενου Σεπτεμβρίου.

Ωστόσο, σύμφωνα με τις πρώτες σκέψεις που γίνονται αυτό τον καιρό, φαίνεται ότι υπάρχει διάθεση, μετά τις ελαφρύνσεις για μισθωτούς και οικογένειες με παιδιά, να γίνουν ελαφρύνσεις φορολογικού χαρακτήρα και για τις επιχειρήσεις. Ειδικότερα, εξετάζεται το ενδεχόμενο να μειωθεί περαιτέρω η φορολογία για τα κέρδη των επιχειρήσεων και να καταργηθεί το τέλος επιτηδεύματος για τις νομικές οντότητες. Όλες αυτές οι συζητήσεις θα επαναληφθούν στις αρχές του επόμενου χρόνου, οπότε θα υπάρχει μια ολοκληρωμένη εικόνα για το κλείσιμο του τρέχοντος έτους.

Υπερπλεόνασμα και το 2025

Εκτός από το ενδεχόμενο νέων μέτρων, τα επιπλέον έσοδα για τη φοροδιαφυγή εγγυόνται και τη γενικότερη υπεραπόδοση της οικονομίας, με το πρωτογενές πλεόνασμα να αναμένεται να ξεπεράσει για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά τα 10 δισ. ευρώ ή το 4% του ΑΕΠ. Τούτο με δεδομένο ότι εκτός από τα “ειδικά” έσοδα της φοροδιαφυγής, πολύ καλή είναι η πορεία στα υπόλοιπα τακτικά έσοδά του προϋπολογισμού δίνοντας ένα σταθερό σήμα προς εταίρους και αγορές ότι δημοσιονομικά η Ελλάδα συνεχίζει να δίνει μαθήματα στην ΕΕ.