Σε φάση άμεσης κινητοποίησης περνά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επιδιώκοντας να θωρακίσει τη βιομηχανία απέναντι στις έντονες πιέσεις που προκαλεί η νέα ενεργειακή κρίση. Με φόντο τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τη ραγδαία άνοδο των τιμών ενέργειας, η Κομισιόν προωθεί ένα επικαιροποιημένο πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων, προσαρμοσμένο στις έκτακτες συνθήκες της περιόδου.
Το υπό διαμόρφωση σχέδιο, που βρίσκεται ήδη σε διαβούλευση με τα κράτη-μέλη, αποσκοπεί στη δημιουργία ενός πιο ευέλικτου μηχανισμού στήριξης, ικανού να απορροφήσει μέρος των αυξήσεων στο ενεργειακό κόστος και να προστατεύσει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας. Οι πιέσεις είναι ιδιαίτερα έντονες, καθώς μέσα σε λίγες εβδομάδες καταγράφηκαν αυξήσεις που αγγίζουν το 51% στο πετρέλαιο και το 85% στο φυσικό αέριο, επιβαρύνοντας σημαντικά κυρίως τους ενεργοβόρους κλάδους.
Στο επίκεντρο των παρεμβάσεων βρίσκεται η αναθεώρηση του υφιστάμενου πλαισίου CISAF, με βασικό στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητάς του. Μεταξύ των βασικών αλλαγών περιλαμβάνεται η αύξηση της επιδότησης στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία μπορεί πλέον να καλύπτει έως και το 70% της αύξησης της χονδρικής τιμής, έναντι χαμηλότερου ποσοστού που ίσχυε έως σήμερα. Η ενίσχυση εξακολουθεί να αφορά μέρος της κατανάλωσης και συνοδεύεται από συγκεκριμένα ανώτατα όρια.
Παράλληλα, διατηρείται η σύνδεση των ενισχύσεων με την ενεργειακή μετάβαση, καθώς σημαντικό μέρος της χρηματοδότησης θα πρέπει να κατευθύνεται σε επενδύσεις που ενισχύουν τη βιωσιμότητα, όπως έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αποθήκευσης και βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η δυνατότητα συνδυασμού διαφορετικών εργαλείων στήριξης. Η Επιτροπή εξετάζει τη μερική σωρευτική εφαρμογή των ενισχύσεων του CISAF με τα μέτρα αντιστάθμισης του κόστους εκπομπών CO2, εντός συγκεκριμένων ορίων, αυξάνοντας έτσι το συνολικό όφελος για τις επιχειρήσεις.
Το νέο καθεστώς αναμένεται να έχει ισχύ έως το τέλος του 2026, παρέχοντας έναν σαφή χρονικό ορίζοντα για τον σχεδιασμό και την προσαρμογή της βιομηχανίας στις νέες συνθήκες.
Πέρα από τη μεταποίηση, το πλαίσιο επεκτείνεται και σε άλλους τομείς που πλήττονται από την ενεργειακή κρίση, όπως η γεωργία, η αλιεία και οι μεταφορές. Παράλληλα, προβλέπονται στοχευμένες παρεμβάσεις στο κόστος φυσικού αερίου για ηλεκτροπαραγωγή, υπό αυστηρούς όρους ώστε να διασφαλίζεται η εύρυθμη λειτουργία της αγοράς και να μην αναστέλλονται τα κίνητρα για την πράσινη μετάβαση.
Στην Ελλάδα, η ενεργοβόρος βιομηχανία αντιμετωπίζει θετικά τις προτάσεις της Επιτροπής, θεωρώντας ότι κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση. Ωστόσο, ζητείται περαιτέρω βελτίωση συγκεκριμένων διατάξεων, ιδίως σε ό,τι αφορά τον περιορισμό που προκύπτει από τον συμψηφισμό των ενισχύσεων με τα μέτρα αντιστάθμισης CO2, ο οποίος – όπως υποστηρίζεται – μειώνει το πραγματικό επίπεδο στήριξης.
Εκπρόσωποι του κλάδου καλούν την ελληνική κυβέρνηση να διαδραματίσει πιο ενεργό ρόλο στις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις, επιδιώκοντας μεγαλύτερη ευελιξία και ενίσχυση των διαθέσιμων εργαλείων.
Καθώς η ενεργειακή κρίση δείχνει να αποκτά πιο μόνιμα χαρακτηριστικά, η ταχύτητα λήψης αποφάσεων και η αποτελεσματική αξιοποίηση των μηχανισμών στήριξης αναμένεται να κρίνουν σε μεγάλο βαθμό την ανθεκτικότητα της ευρωπαϊκής – και ελληνικής – παραγωγικής βάσης τα επόμενα χρόνια.
Πηγή: capital.gr
