Η Έκθεση Ελέγχου 5/2025 του Ελεγκτικού Συνεδρίου αποτυπώνει την πορεία ενός από τα πιο σύνθετα και μακρόπνοα έργα υποδομής της χώρας: του Ελληνικού Κτηματολογίου. Έπειτα από δεκαετίες προκλήσεων, το έργο φαίνεται πλέον να εισέρχεται σε τελικό στάδιο υλοποίησης, με σαφή σημάδια προόδου και επιτάχυνσης.
Πρόκειται για μια εθνική υποδομή που ξεκίνησε ουσιαστικά από το μηδέν και αναπτύσσεται σταδιακά εδώ και περίπου τριάντα χρόνια. Στο διάστημα αυτό, πέρασε από διαφορετικές φάσεις χρηματοδότησης, επανειλημμένες θεσμικές και νομοθετικές αλλαγές, αλλά και σημαντικές τεχνικές προσαρμογές. Το έργο περιλαμβάνει την καταγραφή εκατομμυρίων ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, τη δημιουργία ενιαίων χαρτογραφικών συστημάτων και την οργάνωση ενός ιδιαίτερα σύνθετου πλέγματος ιδιοκτησιακών σχέσεων σε ολόκληρη τη χώρα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, αλλά και σχετικές ανακοινώσεις, η εικόνα του Κτηματολογίου σήμερα διαφέρει αισθητά από το παρελθόν. Καταγράφεται σημαντική επιτάχυνση της διαδικασίας και μετρήσιμα αποτελέσματα, ενώ το Ελεγκτικό Συνέδριο επισημαίνει χαρακτηριστικά ότι την τελευταία δεκαετία σημειώθηκε ουσιαστική πρόοδος. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί τη μετάβαση από μια μακρά περίοδο καθυστερήσεων σε μια πιο οργανωμένη φάση ολοκλήρωσης.
Η έκθεση, παράλληλα, αναδεικνύει και τις δομικές δυσκολίες που συνοδεύουν το έργο, όπως η ελλιπής καταγραφή της δημόσιας περιουσίας, ο κατακερματισμός των ιδιοκτησιών, η απουσία πλήρων τίτλων σε μεγάλο μέρος της χώρας, οι ελλιπείς δασικοί χάρτες, αλλά και η πολυπλοκότητα της ενοποίησης νομικών και γεωχωρικών δεδομένων.
Η σημερινή εικόνα σε αριθμούς
Η πρόοδος του Κτηματολογίου αποτυπώνεται πλέον και σε συγκεκριμένα μεγέθη:
- Περισσότερα από 27,8 εκατομμύρια δικαιώματα (πάνω από 71%) έχουν ενταχθεί σε λειτουργικό κτηματολόγιο.
- Περίπου 10,8 εκατομμύρια δικαιώματα βρίσκονται ακόμη στη φάση ανάρτησης.
- Ο στόχος είναι η πλήρης κάλυψη της χώρας με ψηφιακό κτηματολόγιο έως το τέλος του 2026.
- Έχουν ψηφιοποιηθεί περίπου 600 εκατομμύρια σελίδες αρχείων.
- Περισσότερες από 310.000 πράξεις έχουν επεξεργαστεί με χρήση τεχνητής νοημοσύνης.
- Οι ψηφιακές συναλλαγές ξεπερνούν συνολικά το 1 εκατομμύριο, με συνεχή αύξηση τα τελευταία έτη.
- Από το 2021 έχουν αναπτυχθεί 12 νέες ψηφιακές υπηρεσίες για πολίτες και επαγγελματίες.
Οι υπηρεσίες αυτές έχουν πλέον ενσωματωθεί στην καθημερινή λειτουργία μηχανικών, συμβολαιογράφων, πολιτών και δημοσίων φορέων, μειώνοντας σημαντικά τη φυσική παρουσία και επιταχύνοντας τις διαδικασίες.
Η μετάβαση στο πλήρως ψηφιακό Κτηματολόγιο
Το Κτηματολόγιο βρίσκεται σε φάση μετάβασης προς μια πλήρως ψηφιακή υποδομή. Η αλλαγή αυτή περιλαμβάνει τη συγκέντρωση και ενοποίηση δεδομένων και συστημάτων δεκαετιών, καθώς και τη μεταφορά τους σε σύγχρονες cloud υποδομές που ενισχύουν την ταχύτητα, την ασφάλεια και τη διαθεσιμότητα των υπηρεσιών. Η ολοκλήρωση αυτής της μετάβασης τοποθετείται έως τον Ιούνιο του 2026.
Ήδη, η λειτουργία των ηλεκτρονικών υπηρεσιών έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο εξυπηρέτησης. Ενδεικτικά, παρέχονται:
- Ηλεκτρονική υποβολή πράξεων από επαγγελματίες και πολίτες
- Απομακρυσμένη πρόσβαση στη βάση δεδομένων για εξουσιοδοτημένους χρήστες
- Το akinita.gov.gr για υποβολές μέσω συμβολαιογράφων
- Η υπηρεσία myktima για πρόσβαση πολιτών στα ακίνητά τους
- Το archive.ktimatologio.gr για αναζήτηση παλαιών αρχείων υποθηκοφυλακείων
- Το enexyra.ktimatologio.gr για το ηλεκτρονικό μητρώο ενεχύρων
- Το 12n.ktimatologio.gr για τη Δωδεκάνησο
- Το maps.gov.gr και το maps.ktimatologio.gr για ενιαία χαρτογραφικά και ιδιοκτησιακά δεδομένα
- Το eisigites.ktimatologio.gr για ηλεκτρονικό νομικό έλεγχο πράξεων
- Το support.ktimatologio.gr για ηλεκτρονική υποστήριξη πολιτών και επαγγελματιών
Ψηφιοποίηση των υποθηκοφυλακείων
Σε εξέλιξη βρίσκεται επίσης η πλήρης ψηφιοποίηση του αρχείου των 390 Υποθηκοφυλακείων της χώρας. Το έργο αφορά περίπου 600 εκατομμύρια σελίδες, που περιλαμβάνουν μεταγραφές, υποθήκες, κατασχέσεις και λοιπά κρίσιμα στοιχεία ιδιοκτησίας. Το υλικό θα είναι διαθέσιμο διαδικτυακά μέσω της πλατφόρμας archive.ktimatologio.gr, σηματοδοτώντας την πρώτη ολοκληρωμένη ψηφιακή αποτύπωση του συστήματος μεταγραφών και υποθηκών.
Ζήτημα ασφάλειας δικαίου
Σύμφωνα με το Ελεγκτικό Συνέδριο, η λειτουργία του Κτηματολογίου ενισχύει ουσιαστικά την ασφάλεια δικαίου. Συμβάλλει στη σαφήνεια των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, μειώνει τις δικαστικές διαφορές, περιορίζει τον χρόνο και το κόστος συναλλαγών, διευκολύνει τον πολεοδομικό σχεδιασμό και προστατεύει τόσο τη δημόσια όσο και την ιδιωτική περιουσία. Παράλληλα, ενισχύει την περιβαλλοντική προστασία και υποστηρίζει την προσέλκυση επενδύσεων, λειτουργώντας ως θεμελιώδες εργαλείο για τον αναπτυξιακό σχεδιασμό της χώρας.
Πρόοδος και προκλήσεις
Παρά τις εκκρεμότητες που εξακολουθούν να υπάρχουν, η πρόοδος είναι εμφανής. Τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί σημαντική αύξηση στον ρυθμό διεκπεραίωσης υποθέσεων, ενώ σε μεγάλα κτηματολογικά γραφεία όπως της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης καταγράφεται αισθητή μείωση των εκκρεμοτήτων.
Η αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και τεχνητής νοημοσύνης έχει συμβάλει καθοριστικά στην επιτάχυνση των διαδικασιών, ιδιαίτερα στον νομικό έλεγχο των πράξεων.
Συνολικά, το έργο φαίνεται να βρίσκεται πλέον σε σημείο καμπής. Η ολοκλήρωση του Κτηματολογίου, που για χρόνια φαινόταν μακρινός στόχος, αποκτά πλέον σαφές χρονοδιάγραμμα, με την ψηφιοποίηση, την τεχνολογική αναβάθμιση και τη θεσμική ωρίμανση να συνθέτουν μια νέα πραγματικότητα για τη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας στη χώρα.
Πηγή: capital.gr
