Η Αυστραλία και η Ευρωπαϊκή Ένωση κατέληξαν σήμερα στην Καμπέρα σε μια ευρεία συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, που αποτελεί καρπό πολυετών διαπραγματεύσεων και στοχεύει στην ενίσχυση του διμερούς εμπορίου, παρά τις έντονες αντιδράσεις από ευρωπαίους παραγωγούς αγροτικών προϊόντων.
Η συμφωνία υπογράφτηκε κατά την πρώτη επίσκεψη της νέας προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στην Αυστραλία, ενώ οι δύο πλευρές αντιμετωπίζουν αυξανόμενη αβεβαιότητα λόγω της σύρραξης στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, οι διαπραγματεύσεις περιλάμβαναν και ενίσχυση συνεργασίας στον τομέα της άμυνας, καθώς και καλύτερη πρόσβαση της ΕΕ σε κρίσιμα ορυκτά της Ωκεανίας.
Οι Βρυξέλλες και η Καμπέρα επιδιώκουν να διαφοροποιήσουν τις εξαγωγικές τους ροές, μειώνοντας την εξάρτηση από ΗΠΑ και Κίνα. Σήμερα η ΕΕ αποτελεί τον τρίτο μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο της Αυστραλίας και τη δεύτερη σημαντικότερη πηγή άμεσων ξένων επενδύσεων.
«Παρά την απόσταση μεταξύ μας, είμαστε πολύ κοντά στο όραμά μας για τον κόσμο», δήλωσε η φον ντερ Λάιεν, ενώ ο αυστραλός πρωθυπουργός Άντονι Αλμπανέζι χαρακτήρισε τη συμφωνία ως «σταθμό για τη χώρα μας, εξασφαλίζοντας συνεργασία με τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο».
Κύρια σημεία και συμβιβασμοί
Η συμφωνία ξεπέρασε κρίσιμες διαφορές, όπως η χρήση προστατευόμενων ονομασιών προέλευσης από την Αυστραλία και η πρόσβαση των αυστραλών παραγωγών βοδινού στην ευρωπαϊκή αγορά.
- Οι αυστραλοί παραγωγοί θα μπορούν να χρησιμοποιούν τον όρο «prosecco» στην εσωτερική αγορά, αλλά όχι στις εξαγωγές τους μετά από δέκα χρόνια.
- Θα διατηρούνται άλλες προστατευόμενες ονομασίες όπως «φέτα» ή «gruyère» για όσους τις χρησιμοποιούσαν ήδη τουλάχιστον πέντε χρόνια.
- Οι ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες θα επωφεληθούν από αυξημένο όριο φορολογίας για πολυτελή ηλεκτρικά οχήματα στην Αυστραλία, με αποτέλεσμα τρία στα τέσσερα ηλεκτρικά οχήματα να απαλλάσσονται.
Η ΕΕ προβλέπει αύξηση εξαγωγών προς την Αυστραλία κατά ένα τρίτο την επόμενη δεκαετία, ενώ στους τομείς των γαλακτοκομικών και της αυτοκινητοβιομηχανίας η αύξηση αναμένεται να φτάσει το 50%.
Παράλληλα, η ποσόστωση εισαγωγής αυστραλιανού βοδινού στην ΕΕ θα αυξηθεί σημαντικά, φτάνοντας τους 30.600 τόνους κατά την επόμενη δεκαετία, ενώ θα ισχύσουν μειωμένοι δασμοί για το 45% του κρέατος. Η εφαρμογή θα είναι σταδιακή, με το ένα τρίτο να ισχύει την πρώτη πενταετία. Για αιγοπρόβειο κρέας από ζώα εκτρεφόμενα με χορτάρι θα επιτραπούν 25.000 τόνοι σταδιακά την επόμενη επταετία.
Αντιδράσεις και προκλήσεις
Η συμφωνία προκάλεσε αντιδράσεις από αγροτοσυνδικαλιστικές οργανώσεις της Ευρώπης, όπως η COPA-COGECA, που προειδοποίησε για «δυσανάλογες παραχωρήσεις» στο βοδινό, το αιγοπρόβειο και τη ζάχαρη, με κίνδυνο να επηρεαστούν αρνητικά οι ευρωπαϊκές αγορές και να μειωθεί η ποιότητα παραγωγής.
Παράλληλα, οι συζητήσεις περιλάμβαναν και τις επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή στον παγκόσμιο εφοδιασμό υδρογονανθράκων, με την φον ντερ Λάιεν να χαρακτηρίζει την κατάσταση «κρίσιμη» και να ζητά άμεση παύση των εχθροπραξιών
