Η διάρκεια και η ένταση της ενεργειακής κρίσης, μέχρι και την πλήρη εξομάλυνση της, θα επιδεινώσει σημαντικά μια από τις ευπάθειες που άφησε στην οικονομία η πολυετής οικονομική κρίση και αφορά το εξωτερικό χρέος και την κακή Καθαρή Διεθνή Επενδυτική Θέση (ΚΔΕΘ) της χώρας.
Ως γνωστό, το μέγεθος της ΚΔΕΘ απεικονίζει το ισοζύγιο υποχρεώσεων έναντι των απαιτήσεων σε κατοίκους εκτός Ελλάδας από τον δημόσιο αλλά και το ιδιωτικό τομέα της χώρας. Σύμφωνα με τις μετρήσεις της Τράπεζας της Ελλάδας, στο τέλος του 2025 οι καθαρές υποχρεώσεις της Ελλάδος προς το εξωτερικό κατέγραψαν άνοδο κατά 13,9 δισ. ευρώ και διαμορφώθηκαν σε 339,7 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω της μείωσης των καθαρών απαιτήσεων του ιδιωτικού τομέα η οποία αντισταθμίστηκε μερικώς από τη βελτίωση της καθαρής θέσης πρωτίστως των λοιπών τομέων της οικονομίας και της Τράπεζας της Ελλάδος και δευτερευόντως της γενικής κυβέρνησης.
Ως ποσοστό του ΑΕΠ, λόγω της σημαντικής αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ το 2025,η καθαρή διεθνής επενδυτική θέση μειώθηκε σε -136,8% το 2025 από -137,6% το 2024, αν και παραμένει η υψηλότερη στην ΕΕ, και η Ελλάδα συνεχίζει να υπερβαίνει το όριο (-35% του ΑΕΠ) που προβλέπεται στο πλαίσιο της διαδικασίας μακροοικονομικών ανισορροπιών. Οι μακροοικονομικές ανισορροπίες δηλαδή τα μεγέθη που έχουν πολύ μεγάλη απόκλιση από το μέσο όρο της ΕΕ, είναι ένας από τους δείκτες της οικονομικής ομαλότητας, τους οποίους εξετάζει με έκθεση που δημοσιεύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Οι κίνδυνοι
Οι κίνδυνοι για τη χώρα είναι προς το παρόν περιορισμένοι, αφού η κύρια συνιστώσα της αρνητικής ΚΔΕΘ είναι τα δάνεια των μνημονίων (περίπου 240 δισ. ευρώ) προς τους ευρωπαίους δανειστές EFSF και ESM τα όποια βρίσκονται στην μεγάλη τους πλειοψηφία σε σταθερά επιτόκια και με μεγάλη διάρκεια αποπληρωμής.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια καταγράφηκε αύξηση των καθαρών υποχρεώσεων των λοιπών τομέων της οικονομίας, που συνδέεται κυρίως με την πώληση δανείων τους σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και λοιπές χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις του εξωτερικού, καθώς και ενίσχυση των καθαρών ροών ΞΑΕ μη κατοίκων στην Ελλάδα. Η αύξηση του εξωτερικού χρέους που συνεπάγεται και την επιδείνωσης της Καθαρής Διεθνούς Επενδυτικής θέσης θα επιταχυνθεί με την αύξηση της αξίας των εξαγωγών λόγω των τιμών της ενέργειας και την ενδεχόμενη αύξηση των επιτοκίων του Ευρώ που φέρνει μαζί της ο υψηλός πληθωρισμός της κρίσης.
Το εξωτερικό χρέος
Το καθαρό εξωτερικό χρέος διαμορφώθηκε σε 286,4 δισ. ευρώ (115,3% του ΑΕΠ) το 2025, αυξημένο κατά 1,8 δισ. ευρώ έναντι του 2024. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται πρωτίστως στην αύξηση του καθαρού χρέους του ιδιωτικού τομέα και δευτερευόντως στη μείωση των καθαρών απαιτήσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και της Τράπεζας της Ελλάδος. Η επιδείνωση αυτή αντισταθμίστηκε εν μέρει από τον περιορισμό του καθαρού χρέους της γενικής κυβέρνησης. Ως ποσοστό του ΑΕΠ, λόγω της ανόδου του ονομαστικού ΑΕΠ το2025, το καθαρό εξωτερικό χρέος συρρικνώθηκε.
Το ακαθάριστο εξωτερικό χρέος της χώρας, σε τρέχουσες τιμές, αυξήθηκε κατά 14,3 δισ. ευρώ, φθάνοντας τα 590,4 δισ. ευρώ (237,7% του ΑΕΠ) στο τέλος του 2025. Η άνοδος αυτή αποδίδεται σχεδόν αποκλειστικά στην αύξηση των υποχρεώσεων τ του ιδιωτικού τομέα Ωστόσο, ο λόγος του ακαθάριστου εξωτερικού χρέους προς το ΑΕΠ παρουσίασε βελτίωση, λόγω της σημαντικής αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ το 2025.
Πηγή: capital.gr
