Hίδρυση του νέου Κέντρου Μεσαιωνικής και Νεότερης Ιστορίας και Αρχαιολογίας Λασιθίου που θα έχει έδρα τη Νεάπολη και θα λειτουργήσει μέσα από τη συνεργασία του Πανεπιστημίου Κρήτης και του Δήμου Αγίου Νικολάου, επισφραγίστηκε μετά από τις συναντήσεις που είχε αντιπροσωπεία του Πανεπιστημίου και του Δήμου στην ιστορική πρωτεύουσα του Δήμου Αγίου Νικολάου.
Μετά την σχετική εισήγηση του δημάρχου Αγίου Νικολάου Μανώλη Μενεγάκη, που ενέκρινε αρχικά το Δημοτικό Συμβούλιο και εν συνεχεία αποδέχτηκε το Πανεπιστήμιο Κρήτης, ο χώρος αυτός θα είναι αφιερωμένος στη διατήρηση, προβολή και ανάδειξη της πλούσιας πολιτιστικής κληρονομιάς όλου του Μιραμπέλλου.
Με την έναρξη της λειτουργίας του εκεί θα φιλοξενηθούν εκπαιδευτικές, επιστημονικές και ερευνητικές δραστηριότητες του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης – με μεγαλύτερη στόχευση στη μεσαιωνική και τη νεότερη περίοδο, για τις οποίες η περιοχή προσφέρει πλούσιο κτιριακό απόθεμα, μεγάλο εύρος αρχαιολογικών ευρημάτων, κ.ά..
Θα υπάρξει επίσης, μεταξύ άλλων, και διασύνδεση του Κέντρου με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους (Γ.Α.Κ.) που λειτουργούν στη Νεάπολη, για τη διευκόλυνση της έρευνας στον αντίστοιχο τομέα, αλλά και με τις αρχαιολογικές δραστηριότητες του Πανεπιστημίου Κρήτης που είναι εν εξελίξει στην περιοχή.
Φιλοδοξώντας έτσι να αποτελέσει έναν “φάρο” πολιτισμού για την ευρύτερη περιοχή του Δήμου αλλά και ολόκληρου του νομού Λασιθίου και της Κρήτης και να καταστεί σημείο συνάντησης για πολίτες όλων των ηλικιών, συμβάλλοντας έτσι στην περαιτέρω ανάπτυξη και ενίσχυση του τόπου.
Όπως προέκυψε και από τις συζητήσεις που έλαβαν χώρα, πρόθεση του Πανεπιστημίου Κρήτης είναι στο Κέντρο Μεσαιωνικής και Νεότερης Ιστορίας και Αρχαιολογίας στη Νεάπολη να πραγματοποιηθούν από το προσεχές χρονικό διάστημα πλήθος δραστηριοτήτων, όπως προγράμματα Erasmus, εργαστήρια υποψηφίων διδακτόρων, φθινοπωρινά σχολεία με Έλληνες και ξένους φοιτητές.
Τέλος, σε συνεργασία με τις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης θα διοργανωθούν εκπαιδευτικές επισκέψεις σχολείων της περιοχής με διαδραστικές παρουσιάσεις, κ.ά..
