Ιωάννα Μαρία Γκέρτσου: «Ανύπαρκτη η εκπαίδευση των τυφλών στην Κρήτη»

Η Ιωάννα Μαρία Γκέρτσου, ψυχολόγος στην Παιδοψυχιατρική Κλινική του Νοσοκομείου Παίδων «Αγία Σοφία» και συνιδρύτρια της πρώτης σχολής σκύλων οδηγών στην Ελλάδα «Λάρα», μιλά για τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα άτομα με προβλήματα όρασης στην Κρήτη και την Ελλάδα γενικότερα.

Μιλώντας στο Θέμα Κρήτης 103.1 και στην εκπομπή «Πίσω Σελίδες» με τον Μάριο Διονέλλη, επικεντρώνεται στην έλλειψη υποστήριξης, εκπαίδευσης και θεσμικού πλαισίου για την αυτόνομη διαβίωση των ατόμων με προβλήματα όρασης, με ιδιαίτερη εστίαση στην Κρήτη.

Η κ. Γκέρτσου επισημαίνει ότι έχει ζήσει πολλά χρόνια στην Κρήτη και θεωρεί το νησί πατρίδα της. Από εκεί ξεκίνησε την ίδρυση της σχολής σκύλων οδηγών, διαπιστώνοντας την ικανότητα της τοπικής κοινωνίας να δεχτεί και να διαδώσει καινοτόμες ιδέες. Ωστόσο, αναφέρει ότι η κατάσταση για τους τυφλούς στην Κρήτη χειροτερεύει με την πάροδο του χρόνου.

Η ίδια σημειώνει ότι στην Κρήτη υπολογίζεται ότι ζουν 1.400 έως 2.000 άτομα με προβλήματα όρασης, πολλοί εκ των οποίων είναι ηλικιωμένοι σε χωριά και δεν είναι καταγεγραμμένοι ενώ πανελλαδικά, ο αριθμός ξεπερνά τις 16.000, τονίζοντας παράλληλα πως η βλάβη στην όραση μπορεί να είναι εκ γενετής ή επίκτητη (ατυχήματα, ασθένειες, γήρανση).

Επιπλέον αναφέρει πως το πρόγραμμα Εκπαιδευτών Κινητικότητας “Λευκό Μπαστούνι” είναι ζωτικής σημασίας για την εκπαίδευση των ατόμων με προβλήματα όρασης στην αυτόνομη μετακίνηση, ωστόσο στην Κρήτη, δεν υπάρχει ειδικευμένος εκπαιδευτής από το 2015 καθώς η μοναδική εκπαιδεύτρια που υπήρχε για ολόκληρο το νησί παραιτήθηκε και δεν αντικαταστάθηκε.

Αυτή η έλλειψη έχει ως αποτέλεσμα οι περισσότεροι τυφλοί στην Κρήτη να χρειάζονται τη συνοδεία βλέποντος ατόμου, χάνοντας την αυτονομία τους ενώ επισημαίνει ότι το επάγγελμα του εκπαιδευτή κινητικότητας δεν έχει αναγνωριστεί ποτέ επίσημα από το κράτος, με αποτέλεσμα οι παρεμβάσεις σε σχολεία να γίνονται υπό άλλες ονομασίες (π.χ., δημιουργική απασχόληση) για να καλύψουν το νομικό κενό.

Επίσης αναφέρει πως, ενώ παιδιά με αυτισμό, μέσω γνωμοδοτήσεων, δικαιούνται δωρεάν λογοθεραπείες και ψυχοθεραπείες, τα τυφλά παιδιά, αν και διαγιγνώσκονται και λαμβάνουν επίδομα, δεν λαμβάνουν αυτόματα εργοθεραπείες ή εξειδικευμένη εκπαίδευση για βασικές καθημερινές δεξιότητες (π.χ. δέσιμο κορδονιών, παρασκευή φαγητού) ενώ οι “κακοτεχνίες” και η κακή κατάσταση των υποδομών στις πόλεις της Κρήτης (π.χ., στο Ηράκλειο) καθιστούν την αυτόνομη μετακίνηση εξαιρετικά δύσκολη, ακόμη και επικίνδυνη, για τα άτομα με προβλήματα όρασης.

Κλείνοντας η κ. Γκέρτσου τονίζει ότι η κοινωνία της Κρήτης είναι δεκτική και θα υποστήριζε μια προσπάθεια για να βοηθηθούν τα άτομα με προβλήματα όρασης, κάτι που θα ήταν επωφελές για όλο το νησί, συμπεριλαμβανομένων των τουριστών ενώ αναφέρει ότι έχουν γίνει κάποιες προσπάθειες στο κέντρο του Ηρακλείου (π.χ. ανάγλυφα πεζοδρόμια), αλλά απαιτείται περαιτέρω οργάνωση και συνέχεια.